File template CAD cho dân kết cấu mà autocad123.vn chia sẻ từ năm 2017 gói gọn trong đúng một tệp DWG. Bài này nói thẳng bên trong tệp đó có gì, thiếu gì, và phải dọn những gì trước khi đem ra dùng.
Phần lớn những gì bài cũ khoe là thật và dùng được. Nhưng có một câu nói quá, và có ba thứ quan trọng bài cũ không hề nhắc.
Tóm tắt. Mật khẩu giải nén: autocad123. Ruột gói chỉ có đúng một tệp Template - AutoCAD.dwg nặng 3,76 MB, ghi ở định dạng DWG 2004. Nghĩa là AutoCAD từ đời 2004 trở đi đều mở được, kể cả bản LT. Đây là tệp .dwg chứ không phải .dwt, và nó là bản vẽ sản xuất thật của một văn phòng chứ không phải một tệp mẫu dựng sạch. Lấy được nhiều thứ hay, nhưng phải dọn trước khi dùng.
Trong gói file template CAD này có đúng những gì
Trước hết là link tải. Địa chỉ Google Drive giữ nguyên như bài gốc.
File template CAD cho kỹ sư kết cấu
Một bản vẽ DWG chứa hệ lớp KC-, bộ kiểu ghi kích thước theo tỉ lệ, ký hiệu cốt thép, ký hiệu cọc, bảng thống kê thép và bảng tra chiều dài neo nối.
- Định dạng DWG 2004 (AC1018)
- Dung lượng 2,6 MB nén, 3,76 MB sau khi giải nén
- Số tệp 1 tệp DWG
Mật khẩu giải nén: autocad123
Tên tệp trên Drive ghi là Template - AutoCAD - cauthangkinh.rar. Đừng vì chữ "cầu thang kính" mà tưởng bấm nhầm. Bên trong không có cầu thang kính nào cả, chỉ là người đăng đặt tên bừa.
Đời tệp và ai mở được
Tệp ghi ở định dạng AC1018, tức DWG 2004. Đó là tin tốt. Bản vẽ đời cũ thì máy đời mới luôn mở được, nên AutoCAD 2004 cho tới AutoCAD 2026 đều nuốt trôi. Các bản LT và trình xem miễn phí cũng vậy.
Trong tệp còn hai dòng khai báo phần mềm chưa bị xoá: một dòng của AutoCAD 2013, một dòng của AutoCAD 2018 bản tiếng Anh. Ô người lưu cuối trong DWGPROPS để nguyên chữ HoaBinh, kèm mốc thời gian 15/05/2018. Tệp này đi ra từ một văn phòng đang chạy việc thật, rồi mới được lưu lùi về đời 2004 cho dễ chia sẻ. Nhớ chi tiết đó, vì lát nữa nó giải thích vì sao tệp nặng tới mức này.
Nó là tệp .dwg, không phải .dwt
Đây là chỗ dễ hụt nhất. Bài cũ gọi nó là "template" nhưng thứ bạn tải về là một bản vẽ .dwg bình thường. Mở ra, vẽ tiếp, lưu lại là ghi đè lên chính nó. Muốn nó thành mẫu thật thì phải Save As sang .dwt rồi trỏ đường dẫn ở Options, thẻ Files, mục Template Settings. Các bước cụ thể nằm trong bài thiết lập tạo file mẫu Template trong AutoCAD.
Nếu bạn chỉ cần một bộ mẫu chung, nhẹ, dùng cho cả kiến trúc lẫn kết cấu, thì gói này hơi nặng tay. Khi đó xem file template AutoCAD theo TCVN, gói đó chỉ 138 KB và đi kèm bảng nét in.
Hệ lớp, kiểu chữ và kiểu ghi kích thước
Hình 1. Ba bảng quy ước nằm cạnh nhau trong bản vẽ: danh sách lớp kèm màu và bề dày nét, quy ước kiểu chữ cho từng loại nhãn, và tỉ lệ đường nét. Ảnh gốc của bài năm 2017 nên chữ nhỏ đã nhoè.
Mười bốn lớp, tất cả mang tiền tố KC-
Bảng lớp có mười bốn tên: KC-Truc, KC-Thay, KC-Khuat, KC-Manh, KC-Text, KC-Hatch, KC-Thep, KC-Thepdai, KC-Cotthep, KC-Dim, KC-Pipe, KC-Opening, KC-Mb và KC-Pc. Cách đặt tên rất dễ nhớ: hai chữ đầu là bộ môn, phần sau là công dụng.
Điểm mạnh của cách này là gõ KC-* vào ô lọc trong bảng Layer là gom hết lớp kết cấu về một chỗ. Điểm yếu là nó không theo một tiêu chuẩn đặt tên nào cả, nên trộn với hồ sơ của bên khác thì lệch. Nếu chỗ bạn làm chưa có quy ước riêng thì lấy luôn bộ này cũng được; cách dựng và sửa một bộ lớp có trong bài thiết lập layer trong AutoCAD.
Kiểu chữ gọi hai phông mà máy bạn chưa chắc có
Bảng quy ước chia nhãn ra bốn nhóm: tên mặt bằng và tên chi tiết, tên tiếng Anh kèm số lượng, tên cấu kiện dầm cột vách trên mặt bằng, và ghi chú thường. Hai phông được gọi đích danh là vnavanth và vnsimly, cạnh đó là Arial với hệ số bề ngang 0,60 và 0,80.
Đây là chỗ hỏng nhiều nhất và bài cũ không nhắc một chữ. Hai phông kia là phông SHX tiếng Việt theo bảng mã TCVN3, AutoCAD không cài sẵn, và gói tải về cũng không kèm theo. Thiếu chúng thì lúc mở bản vẽ AutoCAD 2026 sẽ hiện hộp Missing SHX Files rồi tự thay bằng phông khác, chữ có dấu vỡ hết. Cài trước rồi hãy mở, xem cài đặt fonts trong CAD. Cũng nhớ là bảng mã TCVN3 không phải Unicode: gõ tiếng Việt Unicode vào những kiểu chữ đó thì vẫn ra chữ hỏng dù đã có phông.
Mười kiểu ghi kích thước đặt tên theo tỉ lệ
Bộ kiểu ghi kích thước là phần được làm cẩn thận nhất. Tên kiểu ghép từ chiều cao chữ và tỉ lệ tờ, đọc phát hiểu ngay.
| Tên kiểu trong tệp | Dùng cho |
|---|---|
| 2.5-50, 2.5-50x2, 2.5-50x4, 2.5-50x16 | Bản vẽ tỉ lệ 1/50 và các bội số của nó |
| 2.5-100, 2.5-100x2, 2.5-100x8, 2.5-100x16 | Bản vẽ tỉ lệ 1/100 và các bội số |
| 2.5-25x16 | Chi tiết tỉ lệ nhỏ |
| 2.5-1-100 | Kiểu phụ, ghi kích thước theo mét |
Số 2.5 đứng đầu là chiều cao chữ tính bằng milimét trên giấy in. Số sau dấu gạch là tỉ lệ. Phần nhân thêm ở đuôi là hệ số phóng đại tổng thể, tức biến DIMSCALE. Ai chưa quen với biến đó nên đọc lệnh DIMSCALE trong AutoCAD trước, vì chọn sai kiểu là chữ ghi kích thước in ra to gấp mười sáu lần.
Ba dạng đường và tỉ lệ nét ghi sẵn
Bài cũ viết tệp có "tất cả các loại đường nét dùng cho kỹ sư kết cấu". Thực tế bảng bên phải hình 1 chỉ ghi ba dòng: CENTER để tỉ lệ 1,0, HIDDEN để tỉ lệ 1,0, DOT để tỉ lệ 0,5, cộng với nét liền mặc định. Ít, nhưng đủ dùng và quan trọng hơn là nó ghi rõ con số. Các con số này ăn theo biến LTSCALE của bản vẽ, nên đổi tỉ lệ tờ mà quên chỉnh thì nét đứt sẽ thành nét liền, xem lệnh LTSCALE trong AutoCAD.
Bộ ký hiệu kết cấu, phần đáng lấy nhất
Hình 2. Bảng ký hiệu cốt thép bên trái và bảng ký hiệu cọc bên phải. Có chín cỡ cọc tròn dạng khoan nhồi và tám cỡ cọc vuông, mỗi cỡ có hai biến thể ký hiệu.
Hình 3. Mẫu ghi chú thép dạng đường dẫn. Đủ dải đường kính ø6, ø8, ø10, ø12, ø14, ø16, ø20 ghép với các bước rải a100, a150, a200, a250, a300, a400, a500, cùng các bó 2ø18, 4ø22, 6ø25 và 6ø32.
Đây là phần bài cũ nói đúng và nói chưa hết. Ký hiệu trục, ký hiệu cao độ, ký hiệu mặt cắt, ký hiệu cột và cách đặt tên dầm đều có thật. Riêng ký hiệu cao độ có sẵn 180 chỗ ghi giá trị mặc định ±0.000, dựng sẵn để bạn chép ra dùng.
Bảng tra chiều dài neo và nối 25D, 45D
Thứ giá trị nhất trong gói lại là thứ bài cũ quên kể. Trong bản vẽ có một bảng tra chiều dài đoạn neo và đoạn nối cốt thép, tính sẵn cho mười lăm đường kính, đơn vị milimét.
| ø (mm) | 25D | 45D | ø (mm) | 25D | 45D |
|---|---|---|---|---|---|
| 6 | 150 | 270 | 22 | 550 | 990 |
| 8 | 200 | 360 | 25 | 625 | 1125 |
| 10 | 250 | 450 | 28 | 700 | 1260 |
| 12 | 300 | 540 | 30 | 750 | 1350 |
| 14 | 350 | 630 | 32 | 800 | 1440 |
| 16 | 400 | 720 | 36 | 900 | 1620 |
| 18 | 450 | 810 | 40 | 1000 | 1800 |
| 20 | 500 | 900 |
Bảng này là quy ước nhanh của văn phòng dựng tệp, không phải trích từ tiêu chuẩn. TCVN 5574:2018 tính chiều dài neo theo công thức, phụ thuộc mác bê tông, loại thép và điều kiện bám dính, nên con số thật có thể khác. Dùng bảng để vẽ nháp cho nhanh thì được; đưa vào hồ sơ thì phải tính lại theo tiêu chuẩn.
Hình 4. Góc trái là các mặt cắt dọc dầm dựng sẵn, bảng ở giữa là bảng tra 25D và 45D, hai cột bên phải là mặt cắt ngang dầm xếp theo tiết diện.
Bảng thống kê cốt thép và thép hình
Hình 5. Bảng thống kê dựng sẵn, có cột cấu kiện, số hiệu, hình dạng thanh, khối lượng, chiều dài, số lượng trong một cấu kiện và tổng khối lượng. Mấy hàng đầu là thép hình chữ I.
Bài cũ nói bảng này "chỉ việc nhập kích thước sẽ tính luôn ra khối lượng". Bảng có tự cộng ra khối lượng hay không là tuỳ nó dựng bằng Field hay chỉ là ô chữ ghi tay. Nếu bảng trong tay bạn không tự cộng, cách dựng lại nó bằng Field có ở bài ứng dụng Field tạo thống kê thép hình trong CAD. Tương tự với khối rải thép sàn tự đếm, xem ứng dụng Field tạo block rải thép sàn.
Một câu bài cũ nói quá
Bài cũ khẳng định tệp có "đầy đủ tất cả các loại cọc từ 20x20 đến cọc khoan nhồi D1.5m". Trong tệp không có cỡ 20x20, cũng không có D1500 hay D1.5m. Loại cọc khoan nhồi duy nhất được gọi tên là D1200, kèm một chi tiết cọc thử cũng D1200. Bảng ký hiệu cọc có mười bảy ô, đủ để vẽ, nhưng con số trong bài cũ là nói quá.
Ba thứ phải dọn trước khi dùng
Đây là phần bài cũ hoàn toàn im lặng, mà lại là phần quyết định tệp này dùng sướng hay khó chịu.
Bản vẽ vẫn còn nguyên một công trình thật
Trong tệp có 207 tên dạng DẦM B1A-M13, DẦM B2C-S7, DẦM B4B-ST7, tức mã dầm của một toà nhà cụ thể chia bốn khu tầng hầm. Đi kèm là dãy cao độ thật từ −13.000 lên tới +32.900, và các nhãn tờ tiếng Anh như FOUNDATIONS LAYOUT, PILING LAYOUT, SLAB REINFORCEMENT LAYOUT OF 1ST FLOOR.
Nói cách khác, người ta lấy thẳng một bản vẽ dự án rồi xoá bớt phần hình, giữ lại phần ký hiệu. Phần thừa ấy chính là lý do một "tệp mẫu" lại nặng 3,76 MB, trong khi gói mẫu TCVN nhắc ở trên chỉ 138 KB. Việc đầu tiên nên làm sau khi mở là chạy lệnh PU (PURGE) vài lượt cho tới khi không còn gì để xoá.
Đối tượng lạ của Architectural Desktop 2007
Phần khai lớp đối tượng của tệp còn ghi tên các lớp AecBase80, AecArchBase80 và AecBaseEx80 của Autodesk Architectural Desktop 2007, cùng một tham chiếu tới AecLayerStd.dwg. Máy không cài phần mở rộng đó sẽ báo Proxy khi mở, và những đối tượng ấy chỉ hiện dạng ảnh, không sửa được.
Chưa hết: nằm sâu trong tệp còn ba gói dữ liệu ba chiều dạng FBX nén sẵn, có cả tệp lưới tam giác. Với một bộ ký hiệu hai chiều thì chúng hoàn toàn thừa. Nếu PURGE xong mà dung lượng vẫn không giảm mấy thì chạy tiếp AUDIT, rồi bật mục dữ liệu mồ côi trong hộp PURGE.
Bảng nét in mà gói không kèm
Thiết lập in trong tệp gọi tên một bảng nét là Mai_kien truc.ctb. Bảng đó không có trong gói tải về. Thiếu nó thì AutoCAD lặng lẽ quay về bảng mặc định và bản in sẽ không ra đúng bề dày như bảng quy ước ở hình 1 đã ghi. Cách chữa là mở hộp Plot, chọn một bảng nét sẵn có, rồi tự sửa bề dày theo cột trong hình 1 và lưu lại thành bảng riêng của bạn.
Trình tự dùng cho gọn
Gộp lại thì thứ tự hợp lý để dọn file template CAD này là như dưới đây. Làm đúng một lần rồi dùng mãi.
Hình 6. Năm bước. Hai bước màu cam là chỗ hay bỏ sót nhất, và cũng là hai chỗ khiến người ta tưởng tệp hỏng.
Làm xong năm bước, cái còn lại trong tay bạn là một bộ ký hiệu kết cấu gọn, nhẹ hơn hẳn bản tải về. Mở bản vẽ mới là có sẵn lớp, kiểu chữ và kiểu ghi kích thước. Đó mới đúng là thứ mà chữ "template" hứa hẹn.
![[Thủ thuật] Cách chèn Excel vào AutoCAD không bị lỗi](https://autocad123.vn/wp-content/uploads/2017/12/chen-excel-vao-cad-11.png)
![[Tổng hợp] Các cách đo kích thước trong AutoCAD](https://autocad123.vn/wp-content/uploads/2017/12/cac-cach-kich-thuoc-trong-autocad.png)
