Khung nhìn trên Layout mặc định là một ô chữ nhật. Nhưng ranh giới công trình thì hiếm khi vuông vắn. Lệnh VPCLIP trong AutoCAD sinh ra để giải quyết đúng chuyện đó: đổi ô chữ nhật ấy thành hình bất kỳ, hoặc cắt bỏ phần thừa lọt vào khung. Bài này đi theo đúng dòng nhắc của AutoCAD 2026.
Nắm nhanh.
- VPCLIP không tạo ra khung nhìn mới. Nó chỉ đổi hình dạng một khung nhìn đã có.
- Có hai đường đi: vẽ sẵn một hình kín rồi chọn nó làm biên, hoặc gõ P để vẽ biên ngay tại chỗ.
- Cắt xong, khung nhìn và đường biên trở thành một cặp. Xoá đường biên là mất luôn khung nhìn.
- Tuỳ chọn Delete chỉ hiện ra khi khung nhìn đã bị cắt rồi.
- Lệnh này không có tên gõ tắt trong acad.pgp, phải gõ đủ sáu chữ VPCLIP.
Lệnh VPCLIP trong AutoCAD dùng để làm gì
Hãy hình dung một mặt bằng tổng thể. Bạn chỉ muốn in phần công trình, còn hàng cây, đường nội bộ và tên bản vẽ nằm ngoài ranh thì không cần. Kéo khung nhìn nhỏ lại thì mất cả phần công trình ở góc. Vấn đề nằm ở chỗ ô chữ nhật không khớp được với hình chữ L của toà nhà.
VPCLIP cho phép bạn khai báo một đường bao khác. Sau khi cắt, khung nhìn mang đúng hình dạng đường bao đó, còn mọi thuộc tính cũ vẫn giữ nguyên: tỉ lệ, trạng thái khoá, các lớp bị đóng băng riêng trong ô. Tài liệu Autodesk mô tả rất gọn rằng đường bao mới không cắt đường bao cũ mà định nghĩa lại nó.
Việc tạo khung nhìn, đặt tỉ lệ và khoá lại thuộc về lệnh khác. Nếu bạn còn đang ở bước đó, đọc bài lệnh MV tạo khung nhìn trên Layout trước, rồi quay lại đây khi đã có một ô chữ nhật cần đổi hình.
Hình 1. Hai đường đi của VPCLIP và chỗ dễ mất bài nhất: đường bao sau khi cắt không còn là một nét vẽ độc lập.
Dòng nhắc thật trên AutoCAD 2026
Gõ VPCLIP khi đang đứng ở một tab Layout, chọn khung nhìn, bạn sẽ thấy đúng chuỗi này:
Select viewport to clip:
Select clipping object or [Polygonal]
Chỗ này khác với phần lớn hướng dẫn đang lưu hành. Nhiều bài chép dòng nhắc thành [Polygonal/Delete]. Trên máy thật, chữ Delete chỉ xuất hiện khi khung nhìn bạn vừa chọn đã bị cắt từ trước. Với một khung nhìn chữ nhật còn nguyên, trong ngoặc chỉ có mỗi Polygonal, vì chưa có đường bao nào để mà xoá.
Chọn một khung nhìn đã cắt rồi thì dòng nhắc đầy đủ hiện ra:
Select clipping object or [Polygonal/Delete]
Gõ P để chuyển sang vẽ biên trực tiếp, chuỗi nhắc tiếp theo như sau. Lưu ý lần nhắp thứ hai chưa có Close, vì mới có hai điểm thì chưa khép được hình.
| Bước | Dòng nhắc nguyên văn | Bạn làm gì |
|---|---|---|
| Chọn khung nhìn | Select viewport to clip: | Nhắp vào đường viền khung nhìn cần đổi hình |
| Chọn đường bao | Select clipping object or [Polygonal] | Nhắp vào hình kín đã vẽ sẵn, hoặc gõ P |
| Khung nhìn đã cắt | Select clipping object or [Polygonal/Delete] | Gõ D nếu muốn bỏ đường bao hiện có |
| Polygonal, điểm đầu | Specify start point: | Nhắp điểm bắt đầu của đường bao |
| Polygonal, điểm thứ hai | Specify next point or [Arc/Length/Undo]: | Nhắp tiếp, hoặc gõ A để chuyển sang cung tròn |
| Polygonal, các điểm sau | Specify next point or [Arc/Close/Length/Undo]: | Gõ C để khép hình và kết thúc lệnh |
| Trong chế độ cung | Enter an arc boundary option [Angle/CEnter/CLose/Direction/Line/Radius/Second pt/Undo/Endpoint of arc] | Nhắp điểm cuối cung, hoặc gõ L để quay về đoạn thẳng |
| Gõ ở tab Model | ** Command not allowed in Model Tab ** | Bấm sang một tab Layout rồi gọi lại |
Các tuỳ chọn Arc, Close, Length và Undo hoạt động y như trong lệnh PLINE, nên ai quen vẽ đa tuyến thì không phải học lại gì.
Ba đường gọi lệnh
Có ba cách gọi lệnh VPCLIP trong AutoCAD, mỗi cách hợp với một thói quen làm việc khác nhau.
Nhanh nhất vẫn là gõ. Nhưng ở đây có một cái bẫy nhỏ: tệp acad.pgp của AutoCAD 2026 không khai báo tên gõ tắt nào cho VPCLIP. Trong khi MVIEW có MV, MSPACE có MS, thì VPCLIP phải gõ đủ. Ai quen bấm hai chữ rồi Enter sẽ tưởng lệnh không tồn tại.
Đường thứ hai là ribbon. Khi bạn đang ở một tab Layout, AutoCAD hiện thêm tab Layout, và bảng Layout Viewports trong đó có nút Clip nằm ngay dưới nút Rectangular.
Hình 2. Bảng Layout Viewports của tab Layout: cột ba nút Rectangular, Clip, Lock nằm ngay bên phải Insert View. Chụp trên AutoCAD 2026, giao diện tiếng Anh.
Đường thứ ba là chuột phải, và đây là đường ít người biết nhất. Nhắp chọn khung nhìn trước, rồi bấm chuột phải vào vùng vẽ. Trình đơn ngữ cảnh có mục Viewport Clip nằm ngay dưới Maximize Viewport.
Hình 3. Trình đơn chuột phải khi đã chọn một khung nhìn. Mục Viewport Clip vẫn còn nguyên trên bản 2026.
Đường thứ nhất: chọn một hình kín vẽ sẵn
Cách này hợp khi bạn đã có sẵn ranh giới, hoặc muốn đường bao thật chính xác. Vẽ hình kín đó trong không gian giấy, đúng chỗ bạn muốn khung nhìn hiện ra. Tài liệu Autodesk liệt kê các loại đối tượng dùng được: đa tuyến khép kín, đường tròn, elip, spline khép kín và region.
Ở ví dụ dưới, mặt bằng tổng thể đang lọt trọn trong một khung nhìn chữ nhật tỉ lệ 1:50 trên khổ A3. Đường màu đỏ là một đa tuyến khép kín hình chữ L, vẽ trên giấy, ôm lấy ranh giới công trình.
Hình 4. Trước khi cắt: khung nhìn chữ nhật hiện cả hàng cây, đường nội bộ và tên bản vẽ. Đường đỏ là đa tuyến khép kín sẽ dùng làm biên.
Gọi VPCLIP, nhắp vào viền khung nhìn, rồi nhắp vào đường đỏ. Khung nhìn lập tức mang hình chữ L, mọi thứ nằm ngoài ranh biến mất khỏi tờ giấy. Tỉ lệ 1:50 không suy suyển.
Hình 5. Sau khi cắt: chỉ còn phần bên trong đường bao. Bản vẽ trong Model không mất một nét nào, chỉ khung nhìn đổi hình.
Đường thứ hai: tuỳ chọn Polygonal
Khi bạn chưa có hình kín nào và cũng không muốn vẽ thêm, gõ P ngay tại dòng nhắc. AutoCAD chuyển sang chế độ vẽ đa tuyến tại chỗ: nhắp từng điểm, gõ A khi cần một đoạn cung, gõ L để quay lại đoạn thẳng, gõ C để khép hình.
Cách này tiện cho các đường bao tự do, kiểu ô nhìn bo tròn hoặc khung chi tiết hình vòm. Hình dưới là kết quả của một đường bao gồm ba đoạn thẳng và một cung tròn.
Hình 6. Khung nhìn hình vòm, dựng bằng ba đoạn thẳng và một cung tròn qua tuỳ chọn Polygonal.
Điểm khác nhau duy nhất giữa hai đường: đường bao vẽ bằng Polygonal nằm trên lớp hiện hành lúc bạn gọi lệnh. Còn khi chọn hình có sẵn, đường bao giữ nguyên lớp và màu của hình đó. Chi tiết này quyết định chuyện ẩn viền lúc in, sẽ nói ở dưới.
Đường bao đi đâu sau khi cắt
Đây là chỗ nhiều người hiểu sai. Câu hỏi: đối tượng bạn chọn làm biên có bị nuốt vào khung nhìn không, hay vẫn nằm lại như một nét vẽ riêng?
Nó vẫn nằm lại. Trước khi cắt, trên tờ giấy có hai đối tượng là khung nhìn và đa tuyến. Sau khi cắt vẫn đúng hai đối tượng đó, đa tuyến giữ nguyên mã định danh và vẫn thuộc lớp cũ. Tài liệu Autodesk nói đúng chuyện này: một khung nhìn phi chữ nhật gồm hai đối tượng, bản thân khung nhìn và đường bao cắt.
Nhưng chúng không còn độc lập với nhau nữa. Chọn riêng đa tuyến rồi nhấn Delete, AutoCAD báo 2 found và xoá cả hai: đường bao biến mất, khung nhìn cũng biến mất theo. Một cú nhắp tưởng là dọn nét thừa hoá ra xoá luôn ô cửa sổ.
Đừng xoá đường bao bằng phím Delete. Sau khi cắt, đường bao và khung nhìn dính thành một cặp. Muốn bỏ cắt thì gọi lại VPCLIP rồi chọn Delete, đó là con đường an toàn duy nhất.
Muốn kiểm một khung nhìn đã bị cắt hay chưa, chọn nó rồi mở bảng Properties. Mục Clipped trong nhóm Misc ghi Yes hay No. Nhân tiện nhìn luôn hai ô Height và Width: chúng đã đổi theo hình chữ nhật bao quanh đường bao mới, chứ không còn là kích thước khung nhìn ban đầu.
Hình 7. Bảng Properties của khung nhìn ở Hình 5: Clipped ghi Yes, Custom scale vẫn là 0,02 tức 1:50, còn Width và Height đã thu về 172 × 132 mm.
Tuỳ chọn Delete và chỗ nó không làm như bạn tưởng
Delete là đường lui. Gọi VPCLIP, chọn khung nhìn đã cắt, gõ D. Khung nhìn trở lại hình chữ nhật, và đối tượng dùng làm biên bị xoá hẳn khỏi bản vẽ, không phải chỉ tách ra.
Có một chỗ cần nói rõ vì tài liệu ghi hơi gọn. Chữ nhật bạn nhận lại không phải khung chữ nhật lúc đầu. Nó là hình chữ nhật bao quanh đường bao vừa bị xoá. Ví dụ ở trên: khung nhìn ban đầu rộng 370 × 215 mm; sau khi cắt theo hình chữ L rồi gõ D, nó về hình chữ nhật nhưng chỉ còn 172 × 132 mm, đúng bằng khung bao của chữ L.
Nói cách khác, Delete trả lại hình dạng chứ không trả lại kích thước. Muốn về đúng khung cũ thì dùng UNDO, hoặc kéo bốn nút nắm của khung nhìn ra lại.
Ẩn viền khung nhìn khi in
Chuyện cho khung nhìn vào một lớp không in đã nói kỹ ở bài về lệnh MV. Ở đây chỉ thêm một điều mà khung nhìn chữ nhật không gặp: với khung nhìn đã cắt, cái viền bạn nhìn thấy là đường bao, không phải bản thân khung nhìn. Muốn viền biến mất thì phải xử lý lớp của đường bao, chứ chỉnh lớp của khung nhìn thì không ăn thua.
Tắt lớp chứa đường bao thì viền biến mất sạch, nội dung bên trong vẫn hiển thị và vẫn bị cắt đúng. Tài liệu Autodesk khuyên tắt lớp chứ đừng đóng băng lớp, vì lớp bị đóng băng có thể làm khung nhìn cắt không đúng.
AutoCAD LT có lệnh VPCLIP không
Có. Đây là chỗ hay bị nói sai nên xin nói cho rõ.
Tài liệu Autodesk chia theo sản phẩm: nhánh AutoCAD-Core cho bản đầy đủ và nhánh AutoCAD-LT cho bản LT. Trang lệnh VPCLIP có mặt ở cả hai nhánh, cùng một mã trang và cùng nội dung. AutoCAD LT 2026 dùng được VPCLIP với đủ hai đường cắt và cả tuỳ chọn Delete. Thứ LT không có là nhóm lệnh dựng hình ba chiều như EXTRUDE.
Lỗi thường gặp với lệnh VPCLIP trong AutoCAD
| Hiện tượng | Nguyên nhân | Cách xử lý |
|---|---|---|
| Gõ VP hoặc VC không ra lệnh | Lệnh này không có tên gõ tắt trong acad.pgp | Gõ đủ chữ VPCLIP; riêng VP là tên gõ tắt của VPOINT |
| Báo Command not allowed in Model Tab | Đang đứng ở tab Model | Bấm sang một tab Layout ở góc dưới bên trái |
| Không chọn được hình làm đường bao | Hình chưa khép kín, hoặc không thuộc nhóm được phép | Dùng đa tuyến khép kín, đường tròn, elip, spline khép kín hoặc region |
| Vẽ đường bao trong Model rồi không chọn được | Đường bao phải nằm trong không gian giấy | Gõ PS để về trang giấy rồi vẽ lại đường bao ở đó |
| Không thấy tuỳ chọn Delete | Khung nhìn chưa từng bị cắt | Đúng như vậy, dòng nhắc chỉ hiện Delete với khung nhìn đã cắt |
| Xoá viền thì mất luôn khung nhìn | Đường bao và khung nhìn là một cặp không tách rời | Bấm Ctrl+Z, rồi bỏ cắt bằng VPCLIP với tuỳ chọn Delete |
| Gõ D xong khung nhìn nhỏ hơn lúc đầu | Delete trả về hình chữ nhật bao đường bao vừa xoá | Dùng UNDO, hoặc kéo nút nắm cho khung nhìn rộng lại |
| Bản in vẫn còn viền khung nhìn | Lớp chứa đường bao vẫn đang bật in | Chuyển đường bao sang một lớp riêng rồi tắt in cho lớp đó |
Câu hỏi thường gặp
VPCLIP có tạo được khung nhìn mới không
Không. Lệnh này chỉ đổi hình dạng một khung nhìn đã có. Muốn có khung nhìn mới thì dùng MVIEW, hoặc nút Rectangular trên ribbon. Riêng MVIEW còn hai tuỳ chọn Object và Polygonal cho phép tạo thẳng một khung nhìn phi chữ nhật, đỡ được một bước.
Cắt xong thì tỉ lệ khung nhìn có đổi không
Không đổi. Khung nhìn giữ nguyên Custom scale 0,02 tức 1:50 trước và sau khi cắt. Trạng thái khoá và các ghi đè lớp riêng của ô cũng giữ nguyên.
Làm sao biết một khung nhìn đã bị cắt hay chưa
Chọn nó rồi mở bảng Properties, xem mục Clipped trong nhóm Misc. Cách nhanh hơn: gọi VPCLIP và nhìn dòng nhắc. Có chữ Delete trong ngoặc nghĩa là khung nhìn đã bị cắt rồi.
Có thể chỉnh lại đường bao sau khi đã cắt không
Được. Chọn khung nhìn rồi kéo các nút nắm trên đường bao, hình dạng đổi theo. Hoặc gọi lại VPCLIP và chỉ ra một đường bao khác, đường bao mới sẽ thay chỗ đường bao cũ.
VPCLIP và XCLIP khác nhau chỗ nào
XCLIP cắt tham chiếu ngoài, khối và hình ảnh, còn VPCLIP chỉ làm việc với khung nhìn Layout. XCLIP có tuỳ chọn vẽ lại đường bao thành một đa tuyến mới, VPCLIP thì không có tuỳ chọn tương đương. Lệnh CLIP gộp cả hai việc lại, nhưng không chạy trong không gian mô hình.
Khung nhìn tròn thì làm thế nào
Vẽ một đường tròn trong không gian giấy rồi dùng nó làm đường bao. Đường tròn nằm trong danh sách đối tượng được phép, nên chỉ cần gọi VPCLIP, chọn khung nhìn, rồi nhắp vào đường tròn đó.
Dòng nhắc, tên tuỳ chọn và số đo trong bài theo AutoCAD 2026 bản 25.1, giao diện tiếng Anh. Trên bản đời khác, vị trí nút trên ribbon có thể xê dịch đôi chút, còn dòng nhắc thì gần như giữ nguyên.
