Lệnh VIEWPORT trong CAD là cách gọi quen miệng của dân vẽ khi muốn chia màn hình Model thành nhiều ô, vừa nhìn tổng thể vừa vẽ chi tiết. Có một chuyện ít ai nói: gõ đúng chữ VIEWPORT vào dòng lệnh thì AutoCAD 2026 báo lỗi. Tên lệnh thật là VPORTS. Bài này viết lại toàn bộ, kiểm trên bản 2026 đang chạy, ngày 3 tháng 9 năm 2026.
Tóm tắt. Tên lệnh đúng là VPORTS. Chữ VIEWPORTS số nhiều cũng chạy vì nó là bí danh cũ nằm sẵn trong tệp acad.pgp. Riêng chữ VIEWPORT số ít thì máy trả về Unknown command. Trên AutoCAD 2026, nút bấm nằm ở tab View, bảng Model Viewports, chứ không ở thanh trình đơn View >> Viewports như ảnh chụp năm 2017, vì thanh đó nay bị ẩn. Các khung nhìn chia ra dùng chung một bản vẽ nhưng mỗi khung giữ mức phóng riêng, và chúng chỉ để nhìn chứ không in ra giấy.
Gõ chữ VIEWPORT vào AutoCAD 2026 thì máy báo gì
Đây là chỗ bài cũ trên trang này viết sai, và nhiều trang khác cũng chép theo. Tôi bật nhật ký lệnh trên máy rồi gõ thử từng chữ. Kết quả nguyên văn trong tệp log:
Command: VIEWPORT
Unknown command "VIEWPORT". Press F1 for help.
Command: VIEWPORTS
(hộp thoại Viewports hiện ra)
Lý do nằm ở tệp bí danh acad.pgp. Mở tệp đó trong thư mục hỗ trợ của bản 2026, dòng 514 ghi đúng một dòng:
VIEWPORTS, *VPORTS
Nghĩa là Autodesk chỉ giữ lại bí danh số nhiều. Nó nằm chung khối với các bí danh cũ kiểu DDVIEW, DOUGHNUT, RECTANGLE, tức là những chữ đời trước được giữ cho người dùng cũ khỏi bỡ ngỡ. Chữ số ít chưa bao giờ là một lệnh. Vậy nên bạn cứ nhớ một chữ cho chắc: VPORTS.
Lệnh VIEWPORT trong CAD chia màn hình Model, không chia trang in
Bài cũ trộn hai thứ vào làm một nên người đọc dễ rối. Trong AutoCAD có hai loại khung nhìn hoàn toàn khác nhau, và chúng chỉ giống nhau ở cái tên.
Loại thứ nhất nằm ở tab Model. Chúng xếp kề nhau kín màn hình như những ô gạch, không chừa khe, không đè lên nhau. Tiếng Anh gọi là tiled viewports. Đây là công cụ để nhìn, giống như bạn kê thêm một cái màn hình phụ. Chúng không đi vào bản in.
Loại thứ hai nằm ở tab Layout. Mỗi khung là một ô cửa sổ nổi trên tờ giấy, đặt được tỉ lệ riêng, kéo to thu nhỏ tuỳ ý, và đè lên nhau cũng được. Đây mới là thứ in ra giấy. Lệnh tạo chúng là MVIEW, gõ tắt MV. Nếu bạn đang cần dựng bản in thì đọc bài lệnh MV tạo khung nhìn trên Layout, còn bài này chỉ nói về màn hình làm việc.
Hình 1. Hai loại khung nhìn khác hẳn nhau. Bên trái là thứ bài này nói tới: chia màn hình Model để nhìn. Bên phải là khung nhìn trên Layout, thứ đi vào bản in.
Ba đường gọi hộp thoại Viewports trên AutoCAD 2026
Ảnh cũ trong bài này chỉ đường View >> Viewports trên thanh trình đơn, chụp trong không gian làm việc AutoCAD Classic. Không gian làm việc đó đã bị bỏ từ bản 2015. Giao diện ribbon của bản 2026 không kèm thanh trình đơn; nhìn Hình 2 sẽ thấy phía trên dãy tab không còn dòng File Edit View nào. Muốn gọi thanh cũ về thì đặt biến MENUBAR bằng 1, nhưng thật ra không cần, vì ba đường dưới đây nhanh hơn.
Đường thứ nhất, gõ lệnh. Gõ VPORTS rồi Enter. Hộp thoại hiện ra ngay.
Đường thứ hai, dùng ribbon. Vào tab View, tìm bảng Model Viewports. Bảng này có bốn thứ: nút lớn Viewport Configuration kèm mũi tên xổ xuống, và ba nút nhỏ Named, Join, Restore.
Hình 2. Tab View của AutoCAD 2026. Bảng Model Viewports nằm giữa Named Views và Review. Chụp trên máy ngày 3 tháng 9 năm 2026, giao diện tiếng Anh.
Đường thứ ba, bấm mũi tên xổ xuống ở nút Viewport Configuration. Đây là đường nhanh nhất khi bạn đã biết mình muốn chia mấy ô. Danh sách xổ ra đủ mười hai kiểu, bấm phát nào ăn phát đó, không phải mở hộp thoại.
Hình 3. Mười hai kiểu chia sẵn trong menu Viewport Configuration: Single, hai kiểu Two, sáu kiểu Three và ba kiểu Four.
Mười hai kiểu chia có sẵn và cái hộp thoại đằng sau
Hộp thoại Viewports có hai thẻ. Thẻ New Viewports là nơi chọn kiểu chia. Thẻ Named Viewports giữ những cấu hình bạn đã đặt tên. Danh sách Standard viewports trong thẻ thứ nhất chính là mười hai kiểu ở Hình 3, cộng thêm dòng *Active Model Configuration* ở trên cùng để giữ nguyên cách chia hiện thời.
| Nhóm | Các kiểu | Kết quả trên màn hình |
|---|---|---|
| Single | Single | Trả màn hình về một khung duy nhất |
| Two | Vertical, Horizontal | Cắt đôi màn hình theo chiều đứng hoặc chiều ngang |
| Three | Right, Left, Above, Below, Vertical, Horizontal | Một khung to kèm hai khung nhỏ. Chữ chỉ chỗ đặt khung to |
| Four | Equal, Right, Left | Bốn khung. Equal chia đều, hai kiểu kia có một khung trội |
Bên phải hộp thoại có ô Preview vẽ trước cách chia, khỏi phải thử rồi hoàn tác. Ô Setup để mặc định là 2D, nghĩa là cả bốn khung đều nhìn từ hướng đang nhìn. Chuyển sang 3D thì AutoCAD tự gán các hình chiếu vuông góc cho từng khung, hợp với bản vẽ ba chiều hơn là bản vẽ mặt bằng. Ô Apply to quyết định cách chia áp cho cả màn hình hay chỉ cho khung đang làm việc; khi màn hình mới có một khung thì ô này mờ đi vì không có gì để chọn.
Hình 4. Hộp thoại Viewports trên AutoCAD 2026. Muốn tra kỹ từng ô một thì xem bài lệnh Vports tạo các khung nhìn.
Chia bằng dòng lệnh nhanh hơn mở hộp thoại
Gõ thêm dấu trừ ở đầu, thành -VPORTS, thì AutoCAD bỏ hộp thoại và hỏi thẳng ngoài dòng lệnh. Đây là dòng nhắc thật, đọc từ tệp nhật ký của bản 2026:
Enter an option [Save/Restore/Delete/Join/SIngle/?/2/3/4/Toggle/MOde] <3>:
Trả lời 2 thì máy hỏi tiếp Enter a configuration option [Horizontal/Vertical] . Trả lời 3 thì danh sách dài hơn: [Horizontal/Vertical/Above/Below/Left/Right] . Trả lời 4 thì máy chia luôn bốn ô đều nhau, không hỏi gì thêm. Tôi đã đối chiếu với ảnh chụp năm 2017 của chính bài này: hai dòng nhắc giống nhau từng chữ. Chín năm qua Autodesk không sửa chỗ này.
Hình 5. Ảnh gốc của bài cũ, chụp năm 2017. Giao diện đã đổi nhưng nội dung hai dòng nhắc thì bản 2026 trả về y hệt, đã kiểm lại tháng 9 năm 2026.
Vài tuỳ chọn còn lại đáng nhớ. SIngle gộp tất cả về một khung, giữ lại góc nhìn của khung đang làm việc. Join nhập hai khung kề nhau thành một khung lớn hơn; tài liệu Autodesk ghi rõ hai khung phải chung một cạnh dài bằng nhau, và khung mới thừa hưởng góc nhìn của khung chính. Save đặt tên cho cách chia hiện thời, Restore gọi lại. Dấu ? liệt kê các cấu hình đã lưu, dòng nhắc là Enter name(s) of viewport configuration(s) to list <*>:.
Cái gì dùng chung, cái gì riêng của từng khung
Bài cũ viết một câu gần đúng mà chưa đủ: thao tác trên một màn hình, màn hình còn lại cũng thay đổi theo. Cần tách bạch hai vế.
Dùng chung là bản vẽ. Chỉ có một không gian mô hình duy nhất. Vẽ một đường trong khung này thì các khung kia thấy ngay, xoá cũng vậy. Không có chuyện nhân đôi đối tượng.
Riêng của từng khung là góc nhìn: vị trí, mức phóng, hướng nhìn, kiểu hiển thị. Bạn phóng to một góc bản vẽ trong khung số một thì các khung khác đứng yên. Đó chính là lý do người ta chia màn hình. Hình dưới là bản vẽ mặt bằng của tôi trên AutoCAD 2026, chia kiểu Three: Right: khung trên trái soi cầu thang, khung dưới trái soi hai đường tròn, khung lớn bên phải giữ toàn cảnh.
Hình 6. Ba khung nhìn xếp kề trên tab Model. Khung viền xanh là khung đang làm việc. Tab Model ở góc dưới trái cho biết đây không phải Layout.
Có một điểm nữa hay bị bỏ sót. Vì cả ba khung nằm trên cùng một bản vẽ, bạn được phép bắt đầu một lệnh ở khung này rồi kết thúc ở khung khác. Vẽ đường thẳng, chọn điểm đầu trong khung phóng to, rồi rê chuột sang khung toàn cảnh chọn điểm cuối. Đường thẳng đó vẫn nối đúng hai điểm. Với bản vẽ dài như mặt cắt đường hay mặt bằng nhà xưởng, mẹo này tiết kiệm rất nhiều thao tác phóng thu.
Chuyển khung đang làm việc bằng phím Ctrl+R
Cách thông thường là bấm chuột vào khung muốn dùng. Cách nhanh hơn là phím tắt Ctrl+R: nó chạy vòng qua từng khung theo thứ tự. Tôi kiểm bằng cách đọc biến CVPORT, biến này giữ số hiệu khung đang làm việc. Bấm Ctrl+R bốn lần liên tiếp trên màn hình chia ba khung, giá trị đi lần lượt 2, 3, 4 rồi quay về 2. Vòng khép kín, đúng như tài liệu mô tả.
Khung đang làm việc dễ nhận ra vì nó có viền đậm màu xanh, thấy rõ ở Hình 6. Con trỏ chữ thập cũng chỉ hiện trong khung đó; sang khung khác thì con trỏ thành mũi tên thường.
Gộp lại, trả về một khung và lưu cấu hình
Chia xong rồi muốn về như cũ thì có ba đường. Bấm Single trong menu Viewport Configuration. Hoặc gõ -VPORTS rồi SI. Hoặc mở hộp thoại và chọn dòng Single trong danh sách. Cả ba cho cùng kết quả, và khung được giữ lại là khung đang làm việc lúc đó.
Muốn gộp hai khung thôi thì dùng nút Join. AutoCAD hỏi khung nào là khung chính, khung nào bị nhập vào. Hai khung phải kề nhau và chung một cạnh dài bằng nhau; ghép hai khung lệch cạnh thì máy từ chối.
Nếu bạn có một cách chia dùng đi dùng lại, hãy đặt tên cho nó. Mở hộp thoại, gõ tên vào ô New name trước khi bấm OK. Cấu hình được lưu vào chính tệp DWG, lần sau mở bản vẽ vẫn còn. Gọi lại bằng nút Restore hoặc thẻ Named Viewports. Không đặt tên thì cách chia vẫn dùng được ngay, nhưng không gọi lại được sau này.
Dưới đây là ảnh gốc của tác giả bài cũ, giữ lại vì nó minh hoạ đúng cái nghề: chia đôi màn hình, một bên mở đề bài đã quét, một bên vẽ theo. Giao diện trong ảnh là bản cũ, còn cách chia thì y như bây giờ.
Hình 7. Ảnh gốc năm 2017 trong bài cũ. Chia đôi theo chiều đứng để vừa nhìn đề vừa vẽ, cách dùng phổ biến nhất của kiểu chia này.
Lỗi thường gặp khi chia màn hình Model
| Hiện tượng | Vì sao | Cách xử lý |
|---|---|---|
| Gõ VIEWPORT, máy báo Unknown command | Chữ số ít không phải tên lệnh, cũng không có trong acad.pgp | Gõ VPORTS, hoặc VIEWPORTS số nhiều |
| Không tìm thấy View >> Viewports | Ảnh hướng dẫn cũ chụp trong không gian làm việc AutoCAD Classic, thứ đã bị bỏ từ bản 2015 | Dùng tab View trên ribbon, hoặc đặt MENUBAR bằng 1 để gọi thanh trình đơn về |
| Chia xong, in ra vẫn một hình | Khung nhìn Model không đi vào bản in, đó là chuyện của Layout | Sang tab Layout và dùng lệnh MVIEW |
| Vẽ trong khung này, khung kia không đổi tỉ lệ | Mức phóng là của riêng từng khung, không đồng bộ | Đây là tính năng, không phải lỗi. Cần đồng bộ thì gõ ZOOM rồi chọn All ở từng khung |
| Con trỏ chữ thập không hiện ở khung muốn vẽ | Khung đó chưa phải khung đang làm việc, viền xanh đang nằm ở khung khác | Bấm chuột vào khung đó, hoặc bấm Ctrl+R cho tới khi viền xanh nhảy sang |
| Chia bốn khung xong máy chậm hẳn | Mỗi khung là một lần vẽ lại riêng, bản vẽ nặng thì gánh nặng nhân lên bốn | Bản vẽ nặng thì chỉ nên chia hai khung |
Đừng nhầm với chia đôi cửa sổ tài liệu. AutoCAD còn nút Tile Horizontally và Tile Vertically ở bảng Interface, ngay cùng tab View. Hai nút đó xếp các bản vẽ đang mở cạnh nhau, mỗi ô một tệp DWG khác nhau. Còn VPORTS chia màn hình của một bản vẽ. Hai việc khác hẳn nhau.
Câu hỏi thường gặp
Lệnh VIEWPORT trong CAD gõ tắt thế nào cho đúng
Không có gõ tắt kiểu hai chữ cái. Tên lệnh là VPORTS, sáu chữ. Bí danh duy nhất có sẵn là VIEWPORTS, dài hơn nên ít ai dùng. Muốn ngắn hơn thì tự thêm một dòng vào acad.pgp, chẳng hạn VP, *VPORTS, rồi chạy lệnh REINIT để nạp lại tệp bí danh.
Chia được tối đa mấy khung trên tab Model
Hộp thoại chỉ cho sẵn tới bốn. Nhưng bạn chia tiếp được: đặt ô Apply to về Current Viewport rồi chia riêng một khung ra làm hai, làm ba, cứ thế. Trên thực tế quá bốn khung là mỗi ô nhỏ tới mức khó nhìn. Biến MAXACTVP trên máy tôi đọc được là 64, nhưng biến đó giới hạn số khung nhìn hoạt động trên Layout, không phải trên Model.
Khung nhìn trên tab Model có đè lên nhau được không
Không. Chúng luôn xếp kề, kín màn hình, không chừa khe và không chồng lấn. Đó là bản chất của kiểu khung nhìn này. Muốn đè khung này lên khung kia thì phải sang tab Layout, vì khung nhìn ở đó là những đối tượng nổi, xếp tuỳ ý.
Cách chia màn hình có lưu vào tệp DWG không
Có. Cách chia hiện thời được ghi vào bản vẽ, mở lại vẫn thấy. Nếu bạn muốn giữ nhiều cách chia để đổi qua đổi lại thì đặt tên cho từng cách trong ô New name, rồi gọi bằng Restore.
Chia màn hình rồi in thì bản in có bị chia theo không
Không. In từ tab Model với tuỳ chọn Display thì AutoCAD chỉ in phần nhìn thấy trong khung đang làm việc, các khung kia bị bỏ qua. Muốn bản in có nhiều khung thì làm trên Layout. Đó cũng là lý do dân nghề dựng bản in ở Layout chứ không dựng ở Model.
Nếu bạn muốn học bài bản từ đầu, trung tâm có lớp AutoCAD tại Hà Nội và TP HCM.
![[HD CAD] Lệnh OSNAP - Truy bắt các điểm đối tượng](https://autocad123.vn/wp-content/uploads/2017/11/2017-11-13_234418.png)
